ค้นหา
บทความการเรียนรู้
ผลิตภัณฑ์ทางวัฒนธรรมไทย
ผ้าและผลิตภัณฑ์จากผ้า (55) ของใช้ตกแต่ง (82) เครื่องประดับ (8) อาหาร (22)
ผลิตภัณฑ์ หรือบริการ หรือท่องเที่ยว
ศิลปะการแสดง (1)
ผลิตภัณฑ์ที่พัฒนาในสาขาต่างๆ
งานวิจิตรศิลป์ (1)

บทความการเรียนรู้ : ทุกหมวด

41 เรียนรู้ผลิตภัณฑ์ การปักลายหน้าหมอน ไทยทรงดำ (ผ้าและผลิตภัณฑ์จากผ้า) ชาวไทยทรงดำ ที่บ้านตลาดควาย หมู่ที่ 5 ตำบลจอมบึง อำเภอจอมบึง จังหวัดราชบุรี มีภูมิปัญญาที่บรรพบุรุษได้อบรมสั่งสอนกันมาให้กับลูกหลาน โดยเฉพาะผู้หญิงที่จะต้องมีความรู้ด้านการปักหน้าหมอนติดตัว เมื่อถึงเวลาออกเรือนจะต้องทำให้สามี และลูกไว้ใช้ในชีวิตประจำวันหรือใช้ในพิธีกรรมต่างๆ ส่วนใหญ่ผ้าที่ทอจะนำเย็บปักถักร้อย ตัดเย็บเครื่องนุ่งห่มให้สมาชิกในครอบครัว หรือนำผ้าทอเหล่านั้นไปประดิษฐ์เป็นเครื่องใช้ในชีวิตประจำวันอื่นๆ เช่น มุ้ง หมอน ที่นอน ผ้าขาวม้า ย่าม ฯลฯ การประดิษฐ์เครื่องนุ่งห่มและเครื่องใช้ มีการตกแต่งโดยการนำผ้าสีต่างๆ มาประดิษฐ์เป็นลายดอกไม้แบบเรขาคณิต ประดับด้วยกระจกหรือเลื่อมตรงกลางของลาย สำหรับลายที่นิยมประดิษฐ์ได้แก่ ลายดอกบัว ลายดอกแปด ลายดอกมะลิ ลายขาบัว และลายดอกพรม เป็นต้น สีที่นิยมใช้ได้แก่ สีแดง สีส้ม สีเขียว และสีขาว ลายประดิษฐ์นี้ชาวไทยทรงดำ เรียกว่า ลายผ้าหน้าหมอน เพราะนำมาใช้แต่งปิดหัวท้ายหมอน นอกจากนั้นยังนำใช้ตกแต่งเสื้อผ้าเครื่องแต่งกาย เช่น เสื้อฮี กระเป๋าคาดเอวผู้ชาย ตกแต่งมุ้งสำหรับคู่บ่าวสาวอีกด้วย 14/09/2561 20:04:37 อ่านต่อ...
42 เรียนรู้ผลิตภัณฑ์ ผ้าทอไทยยวน (ผ้าและผลิตภัณฑ์จากผ้า) ผ้าจกของชาวไทยยวน ราชบุรี ลวดลายเป็นเอกลักษณ์เฉพาะของท้องถิ่น ผ้าจกลายดั้งเดิมมีจุดเด่นที่สีสันสลับสอดสีพื้นดำจกด้วยสีแดง แซมด้วยสีเหลืองเขียวเส้นใยละเอียดเนื้อแน่น แสดงถึงศิลปะของความเป็นไทยท้องถิ่นได้อย่างเด่นชัด ปัจจุบันมีการจกลวดลายประยุกต์ที่หลากหลายสีสัน มีการทอผ้าลายต่างๆ ที่ทันสมัยเหมาะสำหรับนำไปตัดเย็บเป็นผ้าถุง เสื้อ ชุดทำงาน บ้านรางบัว ต.รางบัว เป็นที่อยู่อาศัยของกลุ่มคนไทยยวนที่ย้ายถิ่นฐานมาจากอำเภอเมืองราชบุรี และมีฝีมือทางด้านการทอผ้าแบบไทยยวน และมีการศูนย์หัตกรรมพื้นบ้านวัดรางบัว เมื่อ พ.ศ. 2536 โดยมีอาคารอยู่ภายในบริเวณวัดรางบัว ต.รางบัว เป็นสถานที่ส่งเสริมอาชีพให้กับชาวตำบลรางบัว ศูนย์นี้จึงเป็นสถานที่จำหน่ายผ้าทอไทยยวน ผ้าจกจากฝีมือคนในตำบล 14/09/2561 19:54:29 อ่านต่อ...
43 เรียนรู้ผลิตภัณฑ์ ผลิตภัณฑ์จากเสื่อกก (ของใช้ตกแต่ง) เป็นการทำมาตั้งแต่สมัย ปู่ ย่า ตา ยาย จนมาถึงรุ่นลูก รุ่นหลาน และมีการสืบทอดต่อ ๆ กันจากรุ่นสู่รุ่น เพื่อเป็นของฝาก ของที่ระลึกสำหรับแขกที่มาเยือน ซึ่งปัจจุบันมีผู้ทำเป็นน้อย ทางกลุ่มจึงได้รวบรวมและอนุรักษ์ไว้ 14/09/2561 19:11:22 อ่านต่อ...
44 เรียนรู้ผลิตภัณฑ์ ปั้น พิมพ์ หล่อ (ของใช้ตกแต่ง) นายฉัตรชัย อ่อนแย้ม เป็นคนที่ชื่นชอบและรักการปั้นมาตั้งแต่สมัยเด็กๆ ช่วงอยู่ชั้นมัธยมใช้เวลาว่างไปฝึกการปั้นอยู่เสมอ เมื่อเข้าเรียนมหาวิทยาลัยราชภัฎวไลยวลงกรณ์ จังหวัดปทุมธานี ได้เรียนในสาขาศิลปกรรม เรียนจบแล้วไปอยู่โรงงานปั้นที่คลองเจ็ด อำเภอธัญบุรี เป็นเวลา 5 ปี แล้วจึงมาเปิดกิจการของตนเองที่บ้าน 2 ครั้ง แต่ล้มเหลว ครั้งที่ 3 เมื่อปี 2552มาเริ่มใหม่อีกครั้ง จึงสามารถประกอบกิจการได้ จนถึงปัจจุบัน งานที่ปั้น พิมพ์ หล่อ จะรับจ้างทำเมื่อลูกค้ามาสั่งทำ โดยอาจมีรูปแบบมาสั่งทำ หรือเขียนแบบให้ลูกค้า เมื่อก่อนจะวาดรูปด้วยมือ แต่ปัจจุบันใช้เครื่องคอมพิวเตอร์ช่วยและทุกวันนี้ ถือได้ว่าเป็นแหล่งเรียนรู้ เพราะมีลูกศิษย์มาขอเรียนในวันเสาร์อาทิตย์ เป็นประจำ ประกอบด้วยผู้บริหารโรงเรียนนำนักเรียนมาเรียนรู้ด้วย 14/09/2561 14:35:06 อ่านต่อ...
45 เรียนรู้ผลิตภัณฑ์ ผลิตภัณฑ์จักสานจากไม้ไผ่ (ของใช้ตกแต่ง) พื้นที่อำเภอวังเหนือเป็นแหล่งต้นน้ำวัง มีความอุดมสมบูรณ์ของพืชพรรณและต้นไม้ชุมชนในท้องถิ่นมีวิถีการดำเนินชีวิตแบบเรียบง่าย อยู่กับผลิตภัณฑ์จักสานจากไม้ไผ่ธรรมชาติชาวบ้านส่วนใหญ่ประกอบอาชีพเกษตรกร รวมถึงชุมชนบ้านสบลืน ถือเป็นสังคมเกษตรกรรม จึงนิยมใช้ประโยชน์จากต้นไม้ในการทำเครื่องใช้ไม้สอยต่างๆ เพื่อใช้ในชีวิตประจำวันและการประกอบอาชีพเกษตรกรรม โดยเฉพาะไม้ไผ่ซึ่งมีอยู่แล้วในท้องถิ่น ทำให้เกิดเป็นภูมิปัญญาด้านการจักสานเครื่องมือเครื่องใช้ เป็นงานฝีมือของคนในชุมชนที่ได้รับการถ่ายทอดและทำกันมานาน เช่น การทำข้อง กุบตะเเลว สุ่มไก่ ซ้าหวด โดยใช้ไม้ไผ่ในท้องถิ่นมาสานให้เกิดลวดลาย การจักสานไม้ไผ่จึงเป็นงานที่มีความสัมพันธ์กับวิถีชีวิตของชาวบ้านและเป็นงานหัตถกรรมที่เก่าแก่ทำขึ้นเพื่อประดิษฐ์เครื่องใช้ไม้สอยสำหรับไว้ใช้ในครัวเรือนและจับสัตว์ไม่ได้ทำไว้เพื่อจำหน่าย 14/09/2561 14:32:20 อ่านต่อ...
46 เรียนรู้ผลิตภัณฑ์ น้ำพริกปลาบ่น (อาหาร) "น้ำพริก" มีความหมายมาจากการปรุงด้วยการนำสมุนไพร พริก กระเทียม หัวหอม เครื่องเทศกลิ่นแรง มาโขก บด รวมกัน เพื่อใช้สำหรับจิ้ม โดยมีพืชผักสวนครัว เช่น ดอกแค มะเขือยาว แตงกวา ถั่วฝักยาว มะเขือ ถั่วพู สัตว์น้ำต่าง ๆ เช่น ปลา กุ้ง คนในสมัยก่อนนิยมรับประทานสัตว์น้ำมากกว่าสัตว์บก จึงอาจคิดค้นน้ำพริกขึ้นเพื่อเพิ่มรสชาติ และดับกลิ่นคาวต่าง ๆ น้ำพริกถูกใช้เป็นส่วนประกอบของอาหารต่างๆ หรือใช้ในการรับประทานเป็นกับข้าวก็ได้และยังได้รับความนิยมมาตั้งแต่อดีตจนถึงปัจจุบันประกอบกับ ชุมนวัดทศทิศาราม คลอง 11 เป็นชุมชนเกษตร มีสวนครัว มีแหล่งน้ำ มีปลาชุกชุม ทำให้มีวัตถุดิบในชุมชนเอง 14/09/2561 14:28:41 อ่านต่อ...
47 เรียนรู้ผลิตภัณฑ์ กล้วยอบม้วน (อาหาร) คนในชุมชนวัดพืชอุดมส่วนใหญ่มีอาชีพเกษตรกรและทำสวน ตำบลพืชอุดมมักจะปลูกกล้วยกันทุกบ้านทำให้กล้วยล้นตลาด จึงได้นำกล้วยมาตากแบบสมัยโบราณ ก็ขายไม่ค่อยได้ เมื่อปี พ.ศ. 2557 นางสาววัลภา ผลเจริญ มีการจัดตั้งกลุ่มอาชีพแปรรูปพืชอุดม โดยมีนางสาววัลภา ผลเจริญ เป็นประธานกลุ่ม มีสมาชิกกลุ่ม 15 คน ผลิตสินค้าแปรรูปจากกล้วย อาทิ กล้วยน้ำหว้า เค็กกล้วยหอมฯลฯ โดยพัฒนาสูตรจาก นางอาภา เกศสุวรรณ ประธานกลุ่มเดิมซึ่งได้เสียชีวิตไปแล้วซึ่งมีรูปแบบต่างไปจากเดิม โดยใช้ตู้อบแล้วออกมาพักไว้ในหม้อเคลือบ แทนการตากแดด 14/09/2561 14:21:15 อ่านต่อ...
48 เรียนรู้ผลิตภัณฑ์ หมี่กรอบทรงเครื่อง (อาหาร) การทำหมี่กรอบทรงเครื่อง ของชาวบ้านศาลาแดงเหนือ ได้ริเริ่มเมื่อประมาณ เดือนกันยายน พ.ศ.2548 โดย กลุ่มสตรีมีความเห็นพ้องกันว่า น่าจะมีการรวมกลุ่ม เพื่อหาอาชีพสร้างรายได้เสริมให้กับครอบครัว จึงมีการประชุมคิดหาผลิตภัณฑ์ที่สอดคล้องกับภูมิปัญญาของบรรพบุรุษ จากนั้นได้ลงความเห็นชอบร่วมกันว่า หมี่กรอบทรงเครื่อง เป็นอาหารที่มีมาแต่โบราณ จาก คำบอกเล่าของคุณยายแห แก้วหยก อายุ 97 ปี เล่าว่า “ตั้งแต่จำความได้ ก็เห็นปู่ ย่า ตา ยาย ทำหมี่กรอบในงานบุญใหม่ๆ เช่น งานทอดกฐิน งานบวชนาค ฯลฯ เพราะขั้นตอนในการทำยุ่งยากต้องใช้คนหลายคนช่วย” ดังนั้นทางกลุ่มสตรีบ้านศาลาแดงเหนือ จึงตกลงทำหมี่กรอบ ทรงเครื่อง เพื่อสืบทอดภูมิปัญญาของบรรพบุรุษ 14/09/2561 14:14:04 อ่านต่อ...
49 เรียนรู้ผลิตภัณฑ์ เปลญวน (ของใช้ตกแต่ง) แต่เดิมทำงานค้าขายทางเรือล่องเรือค้าขายทรายไปตามลำน้ำเจ้าพระยา แต่พออายุมากขึ้น ก็เริ่มคิดที่จะหาอาชีพเสริม โดยเล็งเห็นการนำเชือกไนล่อนที่ใช้ลากจูงเรือทรายมาใช้ประโยชน์ได้ เนื่องจากมีความเหนี่ยวและคงทน จึงคิดประดิษฐ์เป็นของใช้ โดยใช้การถักเป็นเปลญวน ใช้สำหรับการผูกโยงเป็นเปลใช้นอนพักผ่อน จึงลองทำขึ้นและทำเรื่อยๆ มา สามารถทำอยู่กับบ้านได้ จึงยึดเป็นอาชีพเสริมในปัจจุบัน 14/09/2561 14:07:50 อ่านต่อ...
50 เรียนรู้ผลิตภัณฑ์ น้ำมันเหลือง (ของใช้ตกแต่ง) ในชุมชนมีการส่งเสริมการปลูกกระชายในถุงดำ และมีการปลูกไพลสด ขมิ้นสด จึงมีการคิดนำมาใช้ประโยชน์ในรูปแบบอื่น ๆ นอกจาก การนำไปเป็นส่วนประกอบในอาหาร โดยนำมาทำเป็นน้ำมันเหลืองใช้เอง และน้ำมาแจกจ่ายให้กับชาวบ้านในชุมชนได้ทดลองใช้ เมื่อมีการนำมาใช้ในชุมชนแล้วได้ผลดี จึงมีการพัฒนาต่อยอด เพื่อเป็นการสร้างรายได้ให้กับคนในชุมชน และมีหน่วยงานของภาครัฐมาช่วยในการต่อยอดผลิตภัณฑ์ ให้ความรู้ พัฒนาเป็นโครงการสัมมาชีพของชุมชน โดยใช้ภูมิปัญญาของชุมชน และสมุนไพรหลักๆ ที่สามารถปลูกได้เองในชุมชน 14/09/2561 14:00:40 อ่านต่อ...